Zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt 7 ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 Nr 156 poz. 1118 z późn. zm.) inwestor jest obowiązany pozyskać świadectwo charakterystyki energetycznej budynku i dołączyć je do zawiadomienia o zakończeniu budowy lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie wraz z innymi wymaganymi dokumentami.
Zgodnie z art. 5 ust. 4 i 5 ustawy w przypadku budynku z lokalami mieszkalnymi lub częściami budynku stanowiących samodzielną całość techniczno-użytkową, przed wydaniem lokalu mieszkalnego lub takiej części budynku osobie trzeciej, sporządza się świadectwo charakterystyki energetycznej lokalu mieszkalnego lub części budynku, przy czym w przypadku budynków ze wspólną instalacją ogrzewczą świadectwo charakterystyki energetycznej, sporządza się wyłącznie dla budynku.
W przypadku gdy budynek lub lokal mieszkalny podlega zbyciu lub wynajmowi to zgodnie z art. 63a ust. 1 i 2 odpowiednio nabywcy lub najemcy powinno być udostępnione świadectwo charakterystyki energetycznej, o ile jest ono wymagane przepisami ustawy. Z uwagi na to, iż nie przewidziano sankcji karnej w przypadku braku przedłożenia świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową, to czy świadectwo charakterystyki energetycznej będzie udostępnione czy też nie, w praktyce zadecydują relacje rynkowe a nie przymus administracyjny.
Skąd wynika obowiązek sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków?
Obowiązek sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków wynika z przepisów Dyrektywy 2002/91/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 2002 r. w sprawie charakterystyki energetycznej budynków. Polska jest obowiązana do wprowadzenia przepisów niezbędnych do wykonania dyrektywy do 1 stycznia 2009 r. Transpozycji przepisów unijnych dokonano poprzez ustawę z dnia 19 września 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. z 2007 r. Nr 191, poz. 1373) oraz stosowne akty wykonawcze.
Jak długo będzie ważne świadectwo charakterystyki energetycznej?
Świadectwo charakterystyki energetycznej jest ważne 10 lat pod warunkiem nie przeprowadzenia w tym czasie robót budowlanych, w wyniku których zmianie uległaby charakterystyka energetyczna budynku. W przypadku przeprowadzenia robót budowlanych, w wyniku których nastąpiła zmiana charakterystyki energetycznej zachodzi konieczność sporządzenia nowego świadectwa charakterystyki energetycznej budynku.
Kto może wystawić świadectwo?
Na mocy opublikowanej 30 września br. w Dzienniku Ustaw nr 161 pod poz. 1279 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami inżynierowie budownictwa będą uprawnieni do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Ustawa rozszerza krąg osób uprawnionych do sporządzania świadectw. Ustawa ma na celu określenie sytuacji, w których powstaje obowiązek sporządzenia świadectwa charakterystyki energetycznej lokalu mieszkalnego i poszerza katalog osób, które będą mogły sporządzać taki dokument.
Znowelizowana ustawa Prawo budowlane zakłada, że świadectwa charakterystyki energetycznej budynków i lokali będą mogły wystawiać osoby, które ukończyły studia magisterskie lub inżynierskie na kierunkach: architektura, budownictwo, inżynieria środowiska, energetyka lub pokrewnych i które posiadają uprawnienia budowlane projektowe lub wykonawcze lub złożą z wynikiem pozytywnym egzamin albo ukończą odpowiednie studia podyplomowe.
Ponadto na osoby sporządzające świadectwa charakterystyki energetycznej budynków nałożono obowiązki związane z ich działalnością oraz udostępnianiem, sporządzaniem i przechowywaniem świadectw, a także wprowadzono obowiązek ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone w związku ze sporządzaniem świadectwa charakterystyki energetycznej. Obowiązek zawarcia ubezpieczenia OC powstaje w okresie 3 miesięcy od ogłoszenia ustawy.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia, to jest 15 października 2009 r z tym że art. 5 ust. 4a oraz art. 5[2] ust. 1 pkt 3 ustawy wchodzą w życie po upływie trzech miesięcy od ogłoszenia - 1 stycznia 2010 r.
Czy osoba posiadająca wykształcenie wyższe magisterskie oraz uprawnienia budowlane do kierowania budową lub innymi robotami budowlanymi jest uprawniona do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynku bez konieczności składania egzaminu?
Posiadanie uprawnień budowlanych do kierowania budową nie zwalnia z obowiązku odbycia szkolenia oraz złożenia egzaminu przez osobę ubiegającą się o uprawnienia do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynków. Drugą możliwością jest ukończenie odpowiednich studiów podyplomowych.
Czy uprawnienia budowlane do projektowania w ograniczonym zakresie są wystarczające do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej?
Art. 5 ust. 8 pkt 4 ustawy - Prawo budowlane nie określa czy uprawnienia budowlane do projektowania uprawniające do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej powinny być w pełnym, czy w ograniczonym zakresie i w związku z tym uprawnienia w ograniczonym zakresie są wystarczające do uzyskania uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.
Czy osoba posiadająca uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków z tytułu posiadanych uprawnień budowlanych do projektowania musi być członkiem izby inżynierów budownictwa?
Nie, nie musi. Ustawa nie określa obowiązku członkostwa w izbie inżynierów budownictwa. Sporządzanie świadectw charakterystyki energetycznej nie jest wykonywaniem samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie.
Kto może być wpisany do rejestru osób sporządzających świadectwa charakterystyki energetycznej?
Jestem osobą już teraz uprawnioną w myśl ustawy do sporządzania świadectw. Chcę swoje dane umieścić w rejestrze?
Osoba posiadająca uprawnienia budowlane do projektowania w specjalności architektonicznej, konstrukcyjno-budowlanej lub instalacyjnej jest uprawniona do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej z mocy ustawy. Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej nie ma podstaw prawnych do prowadzenia rejestru osób, które z tytułu posiadanych uprawnień budowlanych posiadają uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. O wpis do rejestru można ubiegać się po ukończeniu studiów podyplomowych na kierunku: architektura, budownictwo, inżynieria środowiska, energetyka lub pokrewne, w zakresie audytu energetycznego na potrzeby termomodernizacji oraz oceny energetycznej budynków, których program został zatwierdzony przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i zaopiniowany przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej lub po uzyskaniu uprawnień w wyniku poddania się szkoleniu i złożenia z wynikiem pozytywnym egzaminu przed ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.
Czy wcześniej ukończone szkolenie dotyczące sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków jest wystarczające do przystąpienia do egzaminu?
Zakres programowy oraz sposób przeprowadzenia szkolenia określony jest w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2008 r. w sprawie przeprowadzania szkolenia oraz egzaminu dla osób ubiegających się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego oraz części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową (Dz. U. z 2008 r., Nr 17, poz. 104). Jeżeli szkolenie nie odpowiada minimum programowemu, a zwłaszcza pozbawione jest części praktycznej i nie obejmuje przepisów prawnych wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia , nie będzie uprawniało do przystąpienia do egzaminu.
Jak wygląda egzamin uprawniający do sporządzania świadectw i ile kosztuje? Ile może kosztować szkolenie?
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2008 r. w sprawie przeprowadzenia szkolenia oraz egzaminu dla osób ubiegających się o uprawnienie do sporządzania świadectw oceny energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego oraz części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową, wysokość opłaty za postępowanie egzaminacyjne nie może być wyższa niż 50% kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w roku poprzedzającym przeprowadzenie postępowania egzaminacyjnego, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Natomiast wysokość opłaty za szkolenie nie może być wyższa niż 70 % kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w roku poprzedzającym przeprowadzenie szkolenia, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Postępowanie egzaminacyjne składa się z dwóch etapów. Pierwszy etap obejmuje sprawdzenie, czy kandydat spełnia warunki dopuszczenia do egzaminu uprawniającego do sporządzenia świadectwa charakterystyki energetycznej. Wysokość opłaty za pierwszy etap nie może być wyższa niż 20 % wysokości opłaty za całe postępowanie egzaminacyjne. Drugi etap postępowania egzaminacyjnego składa się z części pisemnej, obejmującej sprawdzenie znajomości zagadnień zawartych w programie egzaminu, jego zakres określa załącznik nr 3 do rozporządzenia oraz z części praktycznej sprawdzającej umiejętność sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej.
Egzamin zakończony wynikiem pozytywnym potwierdza się świadectwem, którego wzór określa załącznik nr 5 do rozporządzenia. Ponadto osobę, która uzyskała uprawnienia do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej w wyniku egzaminu wpisuje się do rejestru prowadzonego w formie elektronicznej przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.
Mam wykształcenie wyższe magisterskie, ale nie mam uprawnień budowlanych do projektowania w specjalności architektonicznej, konstrukcyjno-budowlanej lub instalacyjnej. Co mam zrobić, żeby sporządzać świadectwa charakterystyki energetycznej? Czy istnieje lista firm szkolących osoby ubiegające się o uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków?
Aby uzyskać uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej magistrowie nie posiadający uprawnień budowlanych do projektowania mogą podjąć nie mniej niż roczne, studia podyplomowe na kierunkach: architektura, budownictwo, inżyniera środowiska, energetyka lub pokrewne w zakresie audytu energetycznego na potrzeby termomodernizacji oraz oceny energetycznej budynków. Wykaz prowadzonych studiów zatwierdzonych przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i zaopiniowanych przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej, pozwalających na zdobycie uprawnień, znajduje się na stronie internetowej Ministerstwa Infrastruktury. Drugi sposób to odbycie szkolenia oraz złożenie z wynikiem pozytywnym egzaminu przed ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej. Zarówno program studiów podyplomowych uprawniających do sporządzania świadectw oraz program szkolenia, powinien uwzględniać problematykę określoną, w drodze rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2008 r. w sprawie przeprowadzania szkolenia oraz egzaminu dla osób ubiegających się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego oraz części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową (Dz. U. z 2008 r., Nr 17, poz. 104).
Natomiast firmy prowadzące szkolenia nie podlegają akredytacji, dlatego przy wyborze konkretnej oferty należy kierować się zgodnością programu szkolenia z ww. rozporządzeniem
Jakie wymagania musi spełnić firma szkoląca osoby ubiegające się o uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków?
Firma chcąca prowadzić szkolenie przygotowujące do egzaminu składanego przed ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej, musi realizować je według następującego standardu określonego w rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2008 r. w sprawie przeprowadzania szkolenia oraz egzaminu dla osób ubiegających się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego oraz części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową (Dz. U. z 2008 r., Nr 17, poz. 104):
-
Szkolenie powinno składać się z części teoretycznej oraz praktycznej. Czas trwania szkolenia nie może być krótszy niż 50 godzin, przy czym część praktyczna nie może trwać mniej niż 8 godzin (§ 3 ust. 1),
-
Część teoretyczna musi składać się z wykładów o tematyce zgodnej z zakresem programowym, określonym w załączniku nr 1 do ww. rozporządzenia.
-
Część praktyczna musi składać się z ćwiczeń praktycznych mających na celu nabycie umiejętności sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego oraz części budynku stanowiącej samodzielną część techniczno-użytkową (§ 3 ust. 3).
-
Szkolenia powinny być przeprowadzane przy użyciu odpowiednich środków dydaktycznych, w szczególności sprzętu komputerowego wraz z oprogramowaniem komputerowym pozwalającym na wykonywanie obliczeń właściwych dla sporządzenia świadectwa charakterystyki energetycznej (§ 3 ust.4).
-
Szkolenie powinno kończyć się samodzielnym sporządzeniem świadectwa charakterystyki energetycznej i oceną poprawności jego wykonania, w szczególności pod kątem zgodności z przepisami dotyczącymi metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku i lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno - użytkową oraz sposobu sporządzania i wzoru świadectw ich charakterystyki energetycznej (§ 4 ust. 1).
-
Osoba, która ukończyła szkolenie, powinna otrzymać zaświadczenie o jego ukończeniu, zgodnie z wzorem określonym w załączniku nr 2 do rozporządzenia (§ 4 ust. 2) .
Jakie kierunki studiów uznaje się za pokrewne w zakresie audytu energetycznego na potrzeby termomodernizacji oraz oceny energetycznej budynków, na których można prowadzić studia podyplomowe, których ukończenie uprawnia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków?
Zgodnie z przepisami dotyczącymi standardów kształcenia dla poszczególnych kierunków oraz poziomów kształcenia, a także trybu tworzenia i warunków jakie musi spełnić uczelnia, by prowadzić studia miedzykierunkowe oraz makrokierunki, kierunki studiów takie jak: architektura i urbanistyka, ochrona środowiska, elektrotechnika, mechanika i budowa maszyn należałoby uznać za kierunki pokrewne w zakresie audytu energetycznego na potrzeby termomodernizacji oraz oceny energetycznej budynków.
Na kim spoczywa obowiązek sporządzenia świadectwa charakterystyki energetycznej w sytuacji, gdy w budynku mieszkalnym znajdują się lokale mieszkalne o statusie lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, prawa odrębnej własności do lokalu mieszkalnego posiadających wspólną instalację grzewczą. Czy obowiązek sporządzenie świadectwa charakterystyki energetycznej jest obowiązkiem spółdzielni, czy zbywającego właściciele lokalu?
Zgodnie z art. 5 ust. 5 ustawy Prawo budowlane w przypadku budynków ze wspólną instalacją grzewczą świadectwo charakterystyki sporządza się wyłącznie dla budynku. Oznacza to, iż wydając lokal spółdzielnia mieszkaniowa zobowiązana jest do przekazania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku nabywcy lokalu.
Jeżeli natomiast spółdzielnia mieszkaniowa nie posiada prawa do lokalu mieszkalnego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U z 2000 r. Nr 80 poz. 903 z późn. zm), to w świetle art. 5 ust. 4 ustawy Prawo budowlane obowiązek sporządzenia charakterystyki energetycznej nie ciąży na spółdzielni, a na stronie posiadającej prawo do lokalu mieszkalnego.
Ustawa w obecnym kształcie nie reguluje na czyj koszt następuje sporządzanie świadectwa charakterystyki energetycznej budynku.
Czy dla lokali niemieszkalnych typu (lokal użytkowy, garaż, itp.) istnieje obowiązek sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej?
Dla lokali niemieszkalnych (użytkowych, garaży, itp.) nie ma potrzeby sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, ani też uwzględniania ich w świadectwach charakterystyki energetycznej budynku, w przypadku gdy pomieszczenia te nie są ogrzewane i wentylowane mechanicznie.
Czy brak świadectwa charakterystyki energetycznej uniemożliwia podpisanie umowy najmu lub sprzedaży budynku wybudowanego przed wejściem w życie ustawy?
Przepisy ustawy - Prawo budowlane nie uzależniają podpisania umowy najmu lub sprzedaży lokalu lub budynku mieszkalnego od przedstawienia świadectwa charakterystyki energetycznej.
Czy nabywca ma prawo żądać i musi otrzymać świadectwo charakterystyki energetycznej w przypadku kupna lokalu mieszkalnego od gminy, w której zamieszkuje?
Zgodnie z art. 63a ustawy - Prawo budowlane nabywca ma prawo żądać przekazania świadectwa charakterystyki energetycznej. Obowiązek pozyskania świadectwa charakterystyki energetycznej jest po stronie zbywcy, w tym przypadku po stronie gminy. Przepisy prawne nie nakładają sankcji na zbywcę jeżeli takiego świadectwa nie przedstawi.
Czy jeżeli świadectwo charakterystyki energetycznej zostało sporządzone dla budynku, to jak należy sporządzić świadectwo charakterystyki energetycznej dla lokalu mieszkalnego w tym budynku?
W przypadku lokali mieszkalnych w budynku ze wspólną instalacją ogrzewczą świadectwo charakterystyki energetycznej sporządza się wyłącznie dla budynku. W przypadku lokalu posiadającego samodzielną instalacje ogrzewczą świadectwo charakterystyki energetycznej sporządza się niezależnie dla tego lokalu.
Czy można sporządzić świadectwo charakterystyki energetycznej dla lokalu mieszkalnego bez sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej dla budynku.
Tak, jest to możliwe i zarazem wymagane w przypadku, o którym mowa w pytaniu powyżej.
Źródło: www.mi.gov.pl

